BETA

Stallman: Πόση επιτήρηση μπορεί να αντέξει η δημοκρατία;

Εικόνα Maria
Photo: Jonathan McIntosh / Flickr Photo: Jonathan McIntosh / Flickr

Δεδομένου του ρόλου του Richard Stallman, που εδώ και πολλά χρόνια προωθεί λογισμικό που σέβεται την ελευθερία των χρηστών, είναι άκρως ενδιαφέρουσες και χρήσιμες οι «θεραπείες» που προτείνει προκειμένου να γιατρευτεί η Δημοκρατία.
Μιλάει για τους τρόπους με τους οποίους η τεχνολογία μπορεί να επανασχεδιαστεί ώστε να καταφέρει να παρέχει οφέλη αποφεύγοντας την επιτήρηση:

ch1

Το τρέχον επίπεδο της γενικής εποπτείας στην κοινωνία είναι ασυμβίβαστο με τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Για να ανακτήσουμε την ελευθερία μας και να αποκαταστήσουμε τη δημοκρατία, πρέπει να μειώσουμε την επιτήρηση όπου και όσο πιο πολύ μπορούμε.
Πρέπει να είμαστε σε θέση να καταγγέλλουμε στοιχεία και να τα δίνουμε στη δημοσιότητα χωρίς να μας εντοπίζουν. Για να πετύχουμε την αξιοπιστία αυτού του εγχειρήματος, θα πρέπει να μειώσουμε την ικανότητα επιτήρησης των συστημάτων που χρησιμοποιούμε.

Όπως επισημαίνω εδώ και 30 χρόνια, η χρήση του free / libre software, του Ελεύθερου δηλαδή (=και όχι απαραίτητα δωρεάν) Λογισμικού είναι το πρώτο βήμα για να αναλάβουμε τον έλεγχο της ψηφιακής μας ζωής.
Δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε το μη-ελεύθερο λογισμικό!
Η NSA μέχρι που φτάνει και στο σημείο να δημιουργεί αδυναμίες ασφάλειας στο μη-ελεύθερο λογισμικό, έτσι ώστε να εισβάλλει στους υπολογιστές και στα routers μας (δρομολογητές).
Το Ελεύθερο λογισμικό μας δίνει μεν τον έλεγχο του υπολογιστή μας, αλλά αυτό από μόνο του δεν θα προστατέψει την ιδιωτική μας ζωής, από τη στιγμή που μπαίνουμε στο Διαδίκτυο.

Στις ΗΠΑ καταρτίζεται η δικομματική νομοθεσία για να «περιορίσει τις εγχώριες δυνάμεις επιτήρησης» αλλά βασίζεται σε περιορισμό της χρήσης των εικονικών φακέλων μας εκ μέρους της κυβέρνησης. Και αυτό, βέβαια, δεν θα είναι αρκετό για την προστασία των whistleblowers, όλων αυτών δηλαδή που θέλουν να καταγγείλουν με στοιχεία κάτι. Γιατί μην ξεχνάμε πως «πιάνουν τον πληροφοριοδότη» για να έχουν πρόσβαση στα αρχεία του.

Επομένως, η μόνη λύση που έχουμε είναι να πάρουμε και εμείς τα μέτρα μας.
Χάρη στις αποκαλύψεις του Edward Snowden, έχουμε εμπεδώσει πλέον ότι το σημερινό επίπεδο της γενικής εποπτείας της κοινωνίας είναι ασυμβίβαστο με τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Η επαναλαμβανόμενη παρενόχληση και δίωξη των διαφωνούντων, των πηγών και των δημοσιογράφων είναι και η ατράνταχτη επιβεβαίωση.
Πρέπει να μειωθεί το επίπεδο της γενικής εποπτείας, αλλά σε ποιο βαθμό;
Ποιο ακριβώς είναι το μέγιστο ανεκτό επίπεδο της επιτήρησης, πέρα από το οποίο γίνεται πλέον καταπιεστική; Γιατί αυτό συμβαίνει όταν η επιτήρηση παρεμβαίνει στη λειτουργία της δημοκρατίας˙ όταν δηλαδή πληροφοριοδότες (όπως ο Snowden) είναι πιθανό να συλληφθούν.

Δεν συμφωνείτε ότι πρέπει να μειώσουμε την επιτήρηση;

Αν οι πληροφοριοδότες δεν τολμούν να αποκαλύψουν τα εγκλήματα και τα ψέματα, χάνουμε και το τελευταίο ίχνος ελπίδας που έχουμε για αποτελεσματικό έλεγχο της κυβέρνησης και των θεσμών μας.
Γι’ αυτόν τον λόγο η παρακολούθηση, η οποία δίνει στο κράτος τη δυνατότητα να βρει ποιος έχει μιλήσει και με ποιον δημοσιογράφο, είναι απαράδεκτη επιτήρηση.
Η δημοκρατία ΔΕΝ μπορεί να την υπομείνει.
Το 2011 κάποιος αξιωματούχος της κυβέρνησης των ΗΠΑ, που θέλησε να κρατήσει την ανωνυμία του, αποκάλυψε κάτι πολύ δυσοίωνο που όμως εμείς -δυστυχώς- δεν το συνειδητοποιήσαμε.
Είπε, λοιπόν, με απειλητικό ύφος ότι οι ΗΠΑ δεν χρειάζεται να κλητεύσουν δημοσιογράφους γιατί

Γνωρίζουμε με ποιους μιλάνε.

Πάντα, βέβαια υπήρχε ο φόβος ότι τα τηλέφωνα κάποιων δημοσιογράφων παρακολουθούνταν και έπαιρναν τα αρχεία των κλήσεών τους.
Αλλά ο Snowden μας έδειξε ότι, στην πραγματικότητα, έχουν τα αρχεία με τα τηλεφωνήματα όλων μας.

Οι αντιπολιτευτικές και αντιφρονούντες δράσεις μας πρέπει να κρατηθούν μυστικές από την πολιτεία που είναι πρόθυμη να παίξει τα βρώμικα παιχνίδια της εις βάρος μας.

Αφού συγκεντρώσουν τις πληροφορίες, θα τις Καταχραστούν

Όταν οι άνθρωποι αναγνωρίζουν ότι το επίπεδο της γενικής επιτήρησης είναι πολύ υψηλό, η πρώτη αντίδραση είναι να προτείνουν περιορισμούς σχετικά με την πρόσβαση στα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί.
Αυτό, ναι μεν ακούγεται ωραίο αλλά δεν θα διορθώσει ούτε στο ελάχιστο το πρόβλημα, έστω και αν υποτεθεί ότι η κυβέρνηση υπακούει στους κανόνες. Μην ξεχνάμε πως η NSA έχει παραπλανήσει το δικαστήριο FISA, το οποίο δήλωσε ότι δεν μπορούσε να βγάλει ετυμηγορία εναντίον της NSA.
Η υπόνοια για έγκλημα θα αποτελέσει τον λόγο/δικαιολογία για την πρόσβαση. Έτσι, κάθε φορά που κάποιος πληροφοριοδότης κατηγορείται για «κατασκοπεία», θα χρησιμοποιήσουν την δικαιολογία ότι αναζητούν τον «κατάσκοπο» και θα βρουν το πάτημα για να έχουν πρόσβαση στα αρχεία του.
Και οι ένστολοι υπάλληλοι της πολιτείας θα κάνουν κακή χρήση των προσωπικών δεδομένων, πολύ συχνά μάλιστα και για καθαρά προσωπικούς λόγους.
Κάποιοι πράκτορες της NSA έχουν χρησιμοποιήσει τα συστήματα επιτήρησης των ΗΠΑ για να εντοπίζουν τους εραστές τους -πρώην, νυν ή αυτούς που «ήθελαν» και δεν…-. Η πρακτική αυτή, μάλιστα, έχει και συγκεκριμένη ονομασία˙ LoveINT.
Η ίδια η NSA, βέβαια, λέει πως αυτοί οι υπάλληλοί της έχουν πιαστεί και έχουν τιμωρηθεί κάποιες φορές. Δεν ξέρουμε, όμως, πόσες ήταν αυτές οι άλλες φορές που δεν «πιάστηκαν» στα πράσα.
Αλλά αυτά τα γεγονότα δεν πρέπει να μας εκπλήσσουν, γιατί η αστυνομία έχει χρησιμοποιήσει εδώ και καιρό την πρόσβασή της ακόμα και στα αρχεία άδειας οδήγησης προκειμένου να εντοπίσουν κάποιον/κάποιαν που τους ελκύει. Και η πρακτική αυτή είναι γνωστή ως «running a plate for a date» (το «φιλέτο των ραντεβού»).

Τα δεδομένα μας, που με το έτσι θέλω παρακολουθούν και συγκεντρώνουν, θα μπορούν πάντα να χρησιμοποιηθούν για άλλους σκοπούς˙ έστω και αν αυτό απαγορεύεται. Από τη στιγμή που τα δεδομένα μας συσσωρεύονται κάπου και το κράτος έχει τη δυνατότητα πρόσβασης σε αυτά, μπορεί να γίνει κατάχρηση με τρόπους που πολλές φορές αποβαίνουν μοιραίοι.

Η καθολική επιτήρηση στην οποία μας έχουν υποβάλλει, χωρίς να μας ρωτήσουν, καθώς και η ασαφής νομοθεσία παρέχει το άνοιγμα για μια μαζική εκστρατεία κατά οποιουδήποτε επιθυμητού στόχου.
Για να ασφαλίσουμε τόσο τη δημοσιογραφία όσο και την Δημοκρατία, πρέπει να περιορίσουμε τη συσσώρευση των δεδομένων που είναι εύκολα προσβάσιμα στο κράτος.

Η Υψηλή Προστασία της ιδιωτικής ζωής πρέπει να Τεχνική

Το Electronic Frontier Foundation αλλά και άλλοι οργανισμοί προτείνουν μια δέσμη νομικών αρχών που αποσκοπούν στην αποτροπή των καταχρήσεων της μαζικής επιτήρησης.
Οι αρχές αυτές περιλαμβάνουν, κυρίως, τη ρητή νομική προστασία για τους καταγγέλλοντες.
Κατά συνέπεια, θα είναι επαρκής για την προστασία των δημοκρατικών ελευθεριών, εάν βέβαια εγκριθεί πλήρως και επιβάλλεται πάντα, χωρίς εξαιρέσεις.
Ωστόσο, μια τέτοια νομική προστασία είναι επισφαλής: όπως αποδεικνύει η πρόσφατη ιστορία, μπορεί κάλλιστα να καταστρατηγηθεί (όπως Τροποποιητικές Πράξεις του δικαστηρίου FISA), να ανασταλεί ή πολύ απλά να αγνοηθεί.

Εν τω μεταξύ, οι δημαγωγοί θα παραθέσουν τις συνήθεις δικαιολογίες ως λόγους για την καθολική εποπτεία. Ποιοι θα είναι αυτοί οι λόγοι; Μα φυσικά, μία ενδεχόμενη τρομοκρατική επίθεση (μακράν η αγαπημένη τους).

Πρέπει να Σχεδιάζουμε Κάθε Σύστημα με βάση την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων

-democracy-0
Αν δεν θέλουμε μια κοινωνία γενικευμένης επιτήρησης, πρέπει να δούμε την επιτήρηση ως ένα είδος κοινωνικής ρύπανσης.
Πρέπει ακόμα να συνειδητοποιήσουμε πόσο σημαντικό είναι, το κάθε νέο ψηφιακό σύστημα να έχει ως στόχο του τον περιορισμό των επιπτώσεων επιτήρησης. Όπως ακριβώς φροντίζουμε να περιορίζουμε τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των φυσικών κατασκευών.
Για παράδειγμα: τα «έξυπνα» μέτρα για την ηλεκτρική ενέργεια παρακολουθούν κάθε στιγμή την αποστολή ενέργειας από την εταιρεία, συμπεριλαμβανομένου ακόμα και του τρόπου χρήσης της ενέργειας αυτής σε σύγκριση με τους χρήστες γενικότερα.
Αυτό υλοποιείται με βάση τη γενική επιτήρηση, αλλά δεν απαιτεί καμία εποπτεία.
Θα ήταν εύκολο για την εταιρεία να υπολογίσει το μέσο όρο χρήσης σε μια κατοικημένη γειτονιά διαιρώντας τη συνολική κατανάλωση από τον αριθμό των συνδρομητών και να στέλνει αυτά τα στοιχεία στους μετρητές. Εν συνεχεία, ο μετρητής του κάθε πελάτη θα μπορούσε να συγκρίνει τη χρήση της ενέργειας, σε οποιαδήποτε επιθυμητή χρονική περίοδο, με το μέσο τρόπο χρήσης για την συγκεκριμένη περίοδο.
Το ίδιο αποτέλεσμα δηλαδή, χωρίς επιτήρηση!
Πρέπει να σχεδιάσουμε τέτοια προστασία της ιδιωτικής μας ζωής σε όλα τα ψηφιακά συστήματα.

Λύση για τη συλλογή δεδομένων: Διασκορπίστε τα

Ένας τρόπος για να παραμείνετε ασφαλείς όσο και να σας παρακολουθούνε, είναι να κρατήσει τα στοιχεία διασκορπισμένα έτσι ώστε να μην τους είναι και τόσο βολικό να έχουν πρόσβαση.
Οι παλαιού τύπου κάμερες ασφαλείας δεν ήταν απειλή για την προστασία της ιδιωτικής ζωής. Η βιντεοσκόπηση αποθηκεύονταν στις εγκαταστάσεις και διατηρούνταν για μερικές εβδομάδες το πολύ. Λόγω του ότι ήταν ταλαιπωρία η πρόσβαση σε αυτές τις εγγραφές, δεν γινόταν ποτέ μαζικά. Έμπαιναν μόνο στους χώρους όπου κάποιος ανέφερε ένα έγκλημα. Βλέπετε, δεν θα ήταν εφικτό να συλλέγουν εκατομμύρια ταινίες κάθε μέρα και να τις παρακολουθούν ή να τις αντιγράφουν.
Σήμερα, οι κάμερες ασφαλείας έχουν γίνει κάμερες παρακολούθησης: είναι συνδεδεμένες με το διαδίκτυο ώστε οι εγγραφές να μπορούν να συλλέγονται σε ένα κέντρο δεδομένων και να αποθηκευθούν για πάντα.
Αυτό είναι ήδη επικίνδυνο, αλλά όσο πάει και χειροτερεύει. Θα έρθει η ημέρα, που με την παραμικρή υπόνοια ότι κάποιος δημοσιογράφος μπορεί να είναι «ύποπτος», θα παρακολουθείται ακόμα και στο δρόμο που περπατάει, προκειμένου να βλέπουν με ποιον θα μιλήσει.

Λύση για την επιτήρηση του Διαδικτυακού Εμπορίου

Το μεγαλύτερο μέρος συλλογής δεδομένων προέρχονται από τις δικές μας ψηφιακές δραστηριότητες.
Συνήθως, τα δεδομένα συλλέγονται πρώτα από τις εταιρείες.
Αλλά όταν η παρακολούθηση απειλεί την ιδιωτική ζωή και τη δημοκρατία, δεν έχει καμία διαφορά αν γίνεται απευθείας από το κράτος ή αν μετατοπίζεται σε μια επιχείρηση, αφού έτσι κι αλλιώς τα δεδομένα που συλλέγουν οι εταιρείες είναι συστηματικά στη διάθεση του κράτους.

Ως εκ τούτου, ο στόχος να καταστεί τόσο η δημοσιογραφία όσο και η δημοκρατία ασφαλής απαιτεί να μειώσουμε τα δεδομένα που συλλέγονται για τους ανθρώπους από κάθε οργανισμό˙ όχι μόνο από το κράτος. Πρέπει να επανασχεδιάσουμε τα ψηφιακά συστήματα, έτσι ώστε να μην συσσωρεύονται τα δεδομένα σχετικά με τους χρήστες τους. Αν χρειάζονται ψηφιακά δεδομένα για τις συναλλαγές μας, δεν πρέπει να επιτρέπεται να αποθηκεύονται αυτά τα ψηφιακά δεδομένα για περισσότερο χρονικό διάστημα πέραν αυτού που είναι εγγενώς απαραίτητο για τις συναλλαγές τους με εμάς.

Ένα από τα κίνητρα για το τρέχον επίπεδο της εποπτείας του Διαδικτύου είναι ότι οι ιστοσελίδες χρηματοδοτούνται μέσω της διαφήμισης και η οποία φυσικά βασίζεται στην παρακολούθηση των δραστηριοτήτων και στις τάσεις των χρηστών. Αυτό μετατρέπει μια απλή ενόχληση -διαφήμιση που μπορούμε να μάθουμε πώς να την αγνοούμε- σε ένα σύστημα επιτήρησης που μας βλάπτει˙ είτε αυτό το έχουμε εμπεδώσει είτε όχι.
Εννοείται πως και αγορές μέσω Διαδικτύου το μόνο που κάνουν είναι να παρακολουθούν τους χρήστες τους.
Και όλοι γνωρίζουμε ότι η «πολιτική προστασίας προσωπικών δεδομένων» είναι περισσότερο δικαιολογίες για να παραβιάζουν ακόμα περισσότερο την ιδιωτική μας ζωή.

Θα μπορούσαμε να διορθώσουμε και τα δύο προβλήματα με την υιοθέτηση ενός συστήματος ανώνυμων πληρωμών –ανώνυμα για αυτόν που πληρώνει, εννοώ. (Δεν θέλουμε ο δικαιούχος να αποφύγει τους φόρους).
Το Bitcoin, ναι μεν δεν είναι ανώνυμο, αλλά η τεχνολογία για το ψηφιακό χρήμα αναπτύχθηκε για πρώτη φορά πριν από 25 χρόνια. Το μόνο που χρειαζόμαστε είναι κατάλληλες επιχειρηματικές συμφωνίες και το κράτος να μην εμποδίσει αυτές τις συμφωνίες.

Αλλά κάποια επιτήρηση είναι απαραίτητη

Προκειμένου το κράτος να βρει τους εγκληματίες, πρέπει να είναι σε θέση να ερευνήσει συγκεκριμένα εγκλήματα ή συγκεκριμένα ύποπτα προγραμματισμένα εγκλήματα, κατόπιν δικαστικής εντολής όμως.

Με το διαδίκτυο, ήταν φυσικό και επόμενο, η εξουσία που είχαν να παρακολουθούν τις τηλεφωνικές συνομιλίες να επεκταθεί και στην παρακολούθηση των συνδέσεων ιντερνέτ.
Και είναι εύκολο να κάνουν κατάχρηση αυτής της εξουσίας, για πολιτικούς λόγους!

Οι ανώνυμες εταιρείες δεν είναι άνθρωποι, και δεν δικαιούνται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Είναι θεμιτό να απαιτούν από τις επιχειρήσεις να δημοσιεύουν τις λεπτομέρειες των διαδικασιών που θα μπορούσαν να προκαλέσουν χημικούς, βιολογικούς, πυρηνικούς, φορολογικούς, υπολογιστικούς (π.χ. DRM) ή πολιτικούς (τα λόμπι για παράδειγμα) κινδύνους για την κοινωνία, σε ό,τι επίπεδο είναι απαραίτητο για την ευημερία του κοινού.

Πρώτα εμείς οι ίδιοι πρέπει να πιστέψουμε πως η δημοσιογραφία, ακόμη και όταν αυτή πραγματοποιείται στο πλαίσιο μιας επιχείρησης, πρέπει να προστατεύεται από την επιτήρηση.

Ηθικόν Δίδαγμα: Ας κρατήσουμε αυτήν την ρήση του Stallman:

Οι αντιπολιτευτικές και αντιφρονούντες δράσεις μας πρέπει να κρατηθούν μυστικές από την πολιτεία που είναι πρόθυμη να παίξει τα βρώμικα παιχνίδια της εις βάρος μας.

Ας πάψουν ορισμένοι να βάζουν όρια ανάμεσα σε τεχνολογία και πολιτική, ανάμεσα σε υγεία και πολιτική και ανάμεσα σε όλα.
Και κυρίως ας πάψουν να προσπαθούν την δική τους εννοούμενη "δημοκρατία". Ο καπιταλισμός θέλει χτύπημα στο κεφάλι. Όλα είναι, τα έχουν κάνει να είναι, δεν ξέρω, πολιτική....

[το αγγλόφωνο άρθρο, στο Wired]

  • Σχόλια

2 Comments:

  1. Εικόνα nmblack
    nmblack (χωρίς επαλήθευση)Νοε 09, 2013 00:27 ΠΜ

    ολες μας οι πραξεις ειναι πολιτικη, ακομα και η αδρανεια μας ειναι πολιτικη πραξη (πραξη συναινεσης).
    η επιλογη του open sorce λογισμικου πολιτικη πραξη ειναι ακομα και αν γινεται για (τσαμπατζιλικι).
    oι επιλογες μας μεσα σε μια κοινωνια εχουν συνεπειες στο συνολο (πολις), ειναι απο την φυση τους πολιτικες πραξεις..
    τελικα μια απο της μεγαλυτερες επιτυχιες του (συστηματος) ειναι η κυριαρχη ιδεα του απολιτικ προφιλ..

  2. Εικόνα sokel
    sokel (χωρίς επαλήθευση)Νοε 09, 2013 11:32 ΠΜ

    μιας και ο λόγος περί "δημοκρατίας"
    Η Δημοκρατία δεν έχει ΜΑΤ
    η Δημοκρατία έχει το δικαίωμα του φέρεστε,πράτετε,λέγετε
    ελευθέρος άρκεί με της πράξεις και τα έργα να μην κινδυνεύει η δημοκρατία και η υπέρτατη αξία της ζωής
    στην δημοκρατία ΟΛΟΙ είναι ίσοι
    Αυτό που έχουμε παγκόσμια σήμερα έχει όνομα και λέγετε
    Αστυνομοκρατία/Δικτατορία

Scroll to Top