BETA

Περί ηλεκτρονικών αγορών και του δικαιώματος στην επισκευή

Εικόνα constantinos

Αγόρασες κάποιο προϊόν, το πλήρωσες όσο κόστιζε, πήρες την απόδειξη αγοράς και θεωρείς αυτό είναι πλέον και δικό σου. Ιδιοκτησία σου.

Λοιπόν, θεωρείς πολύ λάθος. Μπορεί να είναι «ιδιοκτησία σου» μόνο αν αυτό εμπίπτει σε φορολογία και συναλλαγή με το κράτος. Εκεί θεωρείται «δικό σου», μα αυτό δεν συνεπάγεται ουδεμία κατοχύρωση ή κάποιο άλλο δικαίωμα.

Ας ξεκαθαρίσουμε κάτι βασικό εδώ προκειμένου να συνεχίσουμε: η λέξη «πολίτης» είναι ευφημισμός, καθώς έχει αντικατασταθεί από τον όρο «καταναλωτής» που υπερκαλύπτει τα πάντα αναφορικά με τους ανθρώπους που απαρτίζουν μια χώρα. Μια πιο... low εκδοχή του «καταναλωτής» είναι το «αγοραστής».
Έτσι λοιπόν αντιμετωπιζόμαστε, και βάσει αυτού λαμβάνονται πολιτικές αποφάσεις και δημιουργούνται νομοθεσίες. Νομίζω είναι παραπάνω από σαφές και οικείο αυτό ώστε δεν χρειάζεται περαιτέρω ανάλυση. Εξάλλου έχει γίνει αποδεκτό λόγω της ισχύουσας κανονικότητας και γύρω από αυτό κινείται η καθημερινή ζωή [η βιομηχανία του ψεύδους].

Έχετε αναρωτηθεί γιατί υπάρχουν τόσο πολύπλοκες νομοθεσίες γύρω από τα - κατ' εμάς - αυτονόητα δικαιώματα που αφορούν αγορές προϊόντων και υπηρεσιών;

- Ας δούμε ένα καθημερινό παράδειγμα και πόσο πολύπλοκο μπορεί να γίνει αυτό που θεωρούμε ως «αυτονόητο»:

Κάνεις την ηλεκτρονική παραγγελία μιας τηλεόρασης (τυχαίο προϊόν, βάλτε ό,τι άλλο θέλετε). Πληρώνετε ηλεκτρονικά (προϊόν και μεταφορικά), επιβεβαιώνετε την παραγγελία και σας λένε πως θα την παραλάβετε σε 2 / 3 εργάσιμες.
Όλα καλά μέχρι εδώ έτσι;

Και συνήθως έτσι είναι, εκτός αν έχετε την ατυχία να μένετε 10 χιλιόμετρα πιο πέρα από το πλησιέστερο αστικό κέντρο.
Αυτό, επειδή η παραγγελιά σας θα είναι πράγματι σε αυτήν την προθεσμία στα τοπικά γραφεία του κούριερ με τον οποίον συνεργάζεται η εταιρεία από την οποία αγοράσατε το προϊόν. Ανάλογα με το πόσα χιλιόμετρα από την ακτίνα του βρισκόσαστε - εντός της πόλης - και των υπολοίπων δρομολογίων του, θα το παραλάβετε κάποια στιγμή κατά την διάρκεια της τρέχουσας ημέρας.
Για πιο έξω όμως, μπορεί να πάρει και 3-4 ημέρες ακόμα, σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και περισσότερο. Το πως έχετε δρόμους με άσφαλτο και εκεί που είσαι, δεν έχει την παραμικρή σημασία, η περιοχή θεωρείται «δυσπρόσιτη».
Και άντε, ας πούμε πως μικρό το πρόβλημα σε αυτό· ακόμα και αν δεν το γνωρίζατε, το μάθατε για τις επόμενες φορές.

Τι γίνεται όμως, αν το προϊόν το οποίο παραλάβατε είναι ελαττωματικό ή δεν έχει τις προδιαγραφές τις οποίες ανάφερε;

Ας πούμε πως την τηλεόραση του παραδείγματός μας, την αγοράσατε από την εταιρεία / αλυσίδα: «ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΚΑΤΕΡΓΟ Α.Ε». Παρόλα αυτά όμως, την εισάγει η εταιρεία: «ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΣ Α.Ε». Μετά από μια σειρά τηλεφωνημάτων, μιλάς με έναν τεχνικό του εισαγωγέα, ο οποίος επιβεβαιώνει (από τα όσα σας πει να κάνετε τηλεφωνικά) και σας λέει πως το προϊόν θα πρέπει να αντικατασταθεί.
Πού και πώς όμως;
Ας πούμε, πως εσύ δεν οδηγείς, δεν έχεις μεταφορικό μέσον και γι' αυτό άλλωστε επιβαρύνθηκες και τα μεταφορικά έξοδα. Επικοινωνείς με το κατάστημα, τους λες πώς έχει και ρωτάς πότε θα έρθουν να την παραλάβουν και να φέρουν την νέα συσκευή.
Λογικό, έτσι; Άλλωστε, εσύ δεν φταις πουθενά.

Αμ δε που είναι λογικό... Παράνοια είναι και για γερά στομάχια.
Από το κατάστημα θα σου πουν το δικό τους «λογικό»:

Φέρτε την από εδώ να την ελέγξουμε και αν είναι χαλασμένη, να σας την αντικαταστήσουμε.

Τους εξηγείς πως δεν έχεις την δυνατότητα, γι' αυτό και πλήρωσες τα μεταφορικά.

Από εδώ και πέρα, για να είμαστε ειλικρινείς, έχει να κάνει με τον άνθρωπο που θα μιλήσετε. Αν είναι «ο σωστός άνθρωπος στην σωστή θέση», αν έχει εμπειρία, αν μπορεί να «ψυχολογήσει» γρήγορα καταστάσεις, θα σας δώσει λύση, λέγοντάς σας πως θα έρθουν να την παραλάβουν, φέρνοντάς σας και την νέα, μα ο χρόνος εξαρτάται από το αν υπάρχει το ίδιο προϊόν στις αποθήκες τους ή θα πρέπει να το ζητήσουν από τον εισαγωγέα, από τα δρομολόγιά τους προς την περιοχή, ίσως και άλλους παράγοντες που δεν γνωρίζω.
Πρακτικά είναι αδύνατο να κάνεις τίποτε άλλο πέρα από υπομονή και προφανώς το αν ήθελες το προϊόν κάποια συγκεκριμένη ημερομηνία για τους δικούς σου λόγους (δικαίωμά σου), είναι πλέον κάτι ρητορικό.

Αν όμως, δεν είναι αυτό το άτομο;

Για να μην μακρηγορώ, επειδή θα εκνευριστείτε, θα πρέπει να δηλωθεί από τον εισαγωγέα, επίσης στα κεντρικά της εταιρείας (αν είναι αλυσίδα), να πάει (πώς;) στο κατάστημα κλπ, κλπ, κλπ..

Τέλος πάντων, αν πέσετε σε τέτοια περίπτωση, την λύση θα την βρείτε κυρίως από τον εισαγωγέα, θα σας δώσουν το τηλέφωνο της εταιρείας courier που συνεργάζονται, ώστε να έρθουν να την παραλάβουν, να επιβεβαιώσουν την βλάβη και να σας στείλουν ολοκαίνουργια.
Όπως και να έχει, μια διαδικασία που θα πάρει κάμποσο χρόνο (7 με 10 μέρες τουλάχιστον).

- Και ας μην βάλουμε στην συζήτηση και άλλες κραυγαλέες περιπτώσεις που όχι μόνο εμπίπτουν (ακόμα) στον ποινικό κώδικα, μα περιέχουν πολιτικές καλύψεις, όπως την επιστροφή χρημάτων. Ένα απλό και επίσης καθημερινό παράδειγμα για να γίνει πιο σαφές:

Παραγγείλατε ηλεκτρονικά από το e-shop της αλυσίδας: «ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΤΗΣ ΕΠΕ», 10 προϊόντα. Σας παίρνουν όμως τηλέφωνο μετά από 1-2 μέρες για να σας πουν πως «τα προϊόντα 4 και 8 από αυτά που είχατε παραγγείλει» και προπληρώσει, «δεν υπάρχουν πλέον».
Θεωρείτε λογικό, να σας επιστραφούν αυτά τα χρήματα, ηλεκτρονικά όπως ακριβώς τα πληρώσατε και εσείς. Σωστά;

Αμ δε (ξανά). Η απάντηση που θα εισπράξετε είναι πως «τα χρήματα θα παραμείνουν διαθέσιμα για την επόμενη αγορά σας» Πως δηλαδή, ΔΕΝ θα σας επιστραφούν ως όφειλε, μα θα παραμείνουν στην εταιρεία που ΔΕΝ σας εξυπηρέτησε στα συμφωνηθέντα και προπληρωθέντα, για όποτε κάνετε ξανά αγορές από εκεί. Και αν ΔΕΝ θέλετε να ξανακάνετε;
Ίσως βρείτε λύση, προφανώς υπό ένταση, με κάποιους πιο υψηλά ιστάμενους (άλλωστε ο απλός υπάλληλος δεν φταίει σε κάτι), μα σίγουρα θα κοστίσει σε διάθεση και χρόνο.

Και ας μην μιλήσουμε καν για τις εγγυήσεις. Είναι μια ιστορία πέρα από κάθε φαντασία και νομοθετικά ρυθμισμένα, μα ο καθένας κάνει όπως του γουστάρει. Σαφώς και εδώ υπάρχουν πολιτικές ευθύνες.

Όμως, ας γυρίσουμε στην αρχή και στο ερώτημα:

Αγοράσατε κάτι, σας ανήκει;

Αν πραγματικά διαβάζατε τα EULA και τους όρους χρήσης, θα εκπλησσόσασταν.

Σας ανήκουν για παράδειγμα, τα Windows που έχετε στον υπολογιστή σας; (όχι, δεν τα πήρατε τζάμπα· αν δεν τα δεχτείτε, θα πρέπει να σας επιστραφούν 100 ευρώ πίσω ή να πάρετε καλύτερο hardware). Σας ανήκει το iOS, το OSX, προϊόντα της Adobe και μια σειρά ακόμα λογισμικών που χρησιμοποιούμε καθημερινά; Όχι βέβαια. Εδώ δεν θα σας ανήκουν τα e-books που αγοράζετε, θα σας ανήκουν αυτά;

Ανά πάσα ώρα και στιγμή, έχουν το δικαίωμα να τα παύσουν. Και έχει συμβεί. Πολλές φορές. Οργανωμένα και μεθοδικά, σαν εγκληματική οργάνωση.

Και διευρύνετε στην σκέψη σας, δεν είναι μόνο τα προϊόντα και οι υπηρεσίες της τεχνολογίας, μα σχεδον το κάθε τι. Αυτοκίνητα με ειδικό καπάκι πάνω στην μηχανή, ώστε να μην μπορεί να ανοιχτεί πέρα από εξουσιοδοτημένα συνεργεία.
Διαφορετικές υποδοχές / φυσούνες, τρύπες, βίδες κλπ για παρεμφερή προϊόντα (αν και η επιβολή του ίδιου τύπου φορτιστή και καλωδίου ήταν μια σημαντική πρόοδος, για το αυτονόητο)...

Εκεί που θέλουμε να καταλήξουμε είναι στο:

Τι μπορείς να κάνεις με ένα προϊόν που έχεις αγοράσει και για οποιονδήποτε λόγο δεν το θέλεις πια;

Προφανώς μπορείς να το μεταπωλήσεις. Τόσο σε έμπορο, όσο και σε ιδιώτη (αν και το τελευταίο έχει μπει στο μικροσκόπιο με τις συμφωνίες TTIP/CETA).

Και σίγουρα, αν σου χαλάσει εκτός εγγύησης (τι λέγαμε πιο πάνω;), μπορείς να το επισκευάσεις. Ναι;

Αμ δε (τρις)...

Ο νόμος για το «Δικαίωμα στην Επισκευή» (Right to Repair) είναι εδώ. Και ακούγεται καλό αφού δίνει δικαίωμα στο αυτονόητο (wtf?). Δηλαδή, αυτό που νομίζαμε ως τώρα αυτονόητο, είχε γκρίζες ζώνες; Ναι είχε, μα από πού να το αρχίσουμε αυτό; Το παράδειγμα με τα αυτοκίνητα που αναφέραμε πιο πάνω είναι καλό. Αυτός ο τρόπος όμως αφαιρεί κάθε δικαίωμα από τον «ιδιοκτήτη» του αυτοκινήτου να το επισκευάσει μόνος του ή όπου αλλού επιθυμεί και τον υποχρεώνει να πάει στην αντιπροσωπεία ή σε εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπό της. Όπως είναι ευνόητο, το κόστος θα είναι πιο αυξημένο και φυσικά τα κέρδη για την εταιρεία υπεραυξημένα και εμμέσως πλην σαφώς εγγυημένα. Ακόμα και με την μεταπώληση του αυτοκίνητου σε ιδιώτη ή σε έμπορο.

Γνωρίζατε ότι το δίκαιο περί πνευματικής ιδιοκτησίας θα μπορούσε να σταθεί ανάμεσα σε εσάς και στο δικαίωμά σας να επισκευάσετε κάτι που έχετε αγοράσει με τα δικά σας χρήματα;
Μια διαθέσιμη, αποτελεσματική υποδομή επισκευής θα μπορούσε να συμβάλλει σημαντικά στην μειωμένη ροή αποβλήτων· γιατί να πετάξετε και να αντικαταστήσετε το μηχάνημά σας όταν μπορείτε να το διορθώσετε; Έτσι δεν είναι; Δυστυχώς, όχι.

Εάν έχετε πληρώσει για ένα προϊόν, δεν έχετε το δικαίωμα να το επισκευάσετε;
Και όμως, ΟΧΙ δεν το έχετε καν αυτό το δικαίωμα, αν η επισκευή θα απαιτήσει πρόσβαση στο εγκατεστημένο λογισμικό που βοηθά στην λειτουργία ενός προϊόντος. Γιατί; Μα λόγω του DMCA (Digital Millennium Copyright Act) που επιτρέπει στους κατασκευαστές να κρατάνε κλειδωμένο αυτό που ορίζεται ως πνευματική ιδιοκτησία.
Συν του ότι οι ίδιες οι κατασκευαστές αρνούνται να πουλήσουν ανταλλακτικά στην ελεύθερη αγορά: μόνο τα εγκεκριμένα καταστήματα μπορούν να τα αγοράσουν.
Έτσι, υπάρχουν δύο τινά: είτε η επισκευή γίνεται από εξουσιοδοτημένα καταστήματα, είτε η επισκευή δεν είναι καν επιλογή.
Και το μόνο σίγουρο, καμία από αυτές τις επιλογές δεν συμβάλλει στο να είναι αποτελεσματικές οι διαθέσιμες υποδομές επισκευής, με αποτέλεσμα περισσότερα ηλεκτρονικά είδη, συσκευές, και άλλες μηχανήματα να πηγαίνουν στον κάλαθο των αχρήστων, ή στην ανακύκλωση.

Γιατί, για να επισκευάσεις μια συσκευή που έχει πρόβλημα, μπορείς να επιλέξεις και τρίτους επισκευαστές. Λύση που ναι μεν θα λύσει το πρόβλημά σου γρηγορότερα και θα σου βγει πιο φθηνά μα, λόγω του ότι δεν είναι εξουσιοδοτημένοι, δεν είναι και αυθεντικά τα κομμάτια που χρησιμοποιούν.
Το πρόβλημα δηλαδή με τους τρίτους επισκευαστές είναι ότι αφ' ης στιγμής δεν είναι εξουσιοδοτημένοι, δεν μπορούν και να προμηθευτούν αυθεντικά υλικά.
Εδώ μπαίνει ο Νόμος «Right to Repair», ελληνιστί, «Δικαίωμα στην Επισκευή».
Οι νομοθέτες σε 5 πολιτείες της Αμερικής, Κάνσας, Νεμπράσκα, Μινεσότα, Μασαχουσέτη και Νέα Υόρκη, φέρνουν προς ψήφιση (το καλοκαίρι) ένα νέο νομοσχέδιο που ακούει στο όνομα «Right to Repair». Αν ψηφιστεί ο νόμος, δίνεται η δυνατότητα στα τρίτα μέρη (third parties), στα ανεξάρτητα δηλαδή καταστήματα επισκευής, να προμηθεύονται (αγοράζουν) τα επίσημα κομμάτια που χρειάζονται για την επιδιόρθωση κάποιας συσκευής. Σημειωτέον, τους δίνεται και πρόσβαση στα επίσημα εγχειρίδια των κατασκευαστών.

Από την στιγμή που τα εξουσιοδοτημένα κέντρα επισκευής είναι συγκεκριμένα, βαράνε και ό,τι τιμές θέλουν; σωστά;
Αποτέλεσμα; Περισσότερα ηλεκτρονικά απόβλητα, μιας και συμφέρει περισσότερο να αγοράσεις μια νέα συσκευή προκειμένου να πληρώσεις ένα κάρο χρήματα απλά για να επιδιορθώσεις την παλιά.

Law on «Right to Repair», κοινώς, είναι η νομοθεσία που θα καταργήσει τα μονοπώλια αφού οι μεγάλοι τεχνολογικοί κολοσσοί θα χάσουν μεγάλο κομμάτι της πίτας μιας και δικαίωμα στην επισκευή των συσκευών θα έχουν και οι τρίτοι κατασκευαστές. Βλέπετε, όπως είπαμε, ο νέος αυτός νόμος θα τους δίνει το δικαίωμα να προμηθεύονται τα αυθεντικά κομμάτια χωρίς να αναγκάζονται πλέον να χρησιμοποιούν μη εξουσιοδοτημένο υλικό.

Η Οργάνωση υπέρ του δικαιώματος της επισκευής, Repair Association, έχει ξεκινήσει τον αγώνα της από το 2013:  

The Repair Association has been promoting legislation at both the state and federal level. Both types of legislation are needed to completely restore our right to repair. State laws won't change copyright law, and copyright law can't require manufacturers to permit competition for repair. There is no requirement that one go before the other.

δηλαδή:

Η Οργάνωση Repair Association μάχεται για την προώθηση της νομοθεσίας, τόσο σε κρατικό όσο και σε ομοσπονδιακό επίπεδο. Απαιτούνται και τα δύο είδη νομοθεσίας για να αποκατασταθεί πλήρως το δικαίωμά μας στην επισκευή. Οι Νόμοι του κράτους δεν πρόκειται να αλλάξουν τον Νόμο για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και ο Νόμος περί πνευματικών δικαιωμάτων δεν μπορεί να απαιτήσει από τους κατασκευαστές να επιτρέψουν τον ανταγωνισμό για την επισκευή (των συσκευών τους). Δεν υπάρχει καμία ανάγκη ο ένας νόμος να προϋπάρξει του άλλου.

Τονίζουν πως ο Νόμος αυτός εφαρμόστηκε, με επιτυχία, από το 2012 στην βιομηχανία αυτοκινήτων:

State Legislation: Right to Repair & Fair Repair
State legislatures control consumer protection and general business law.  We have followed the success of the auto repair industry in passing state legislation, first in Massachusetts in 2012, which led to a national agreement with the auto industry.
State laws do not modify any federal law.  Copyrights and patents are not altered by . Right to Repair / Fair Repair bills.

που σημαίνει:

Νόμος του Κράτους: Δικαίωμα στην Επισκευή & στην Ανοιχτή Επισκευή
Οι νόμοι του κράτους είναι για να προστατεύουν τους καταναλωτές και εν γένει το δίκαιο των επιχειρήσεων. Πρώτη φορά που θεσπίστηκε με νόμο του κράτους, ήταν το 2012 στην Μασαχουσέτη, στον κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας για την επισκευή αυτοκινήτων. Και ο νόμος αυτός οδήγησε σε μια εθνική συμφωνία με την βιομηχανία αυτοκινήτων.
Οι Νόμοι του κράτους δεν τροποποιούν κανέναν ομοσπονδιακό νόμο. Τα πνευματικά δικαιώματα και τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας δεν μεταβάλλονται από τα νομοσχέδια «Δικαίωμα στην Επισκευή» και «Ανοιχτή Επισκευή».

- Ας το πάμε τώρα στην τεχνολογία, επειδή είναι στην καθημερινότητά μας και από εκεί δημιουργήθηκε το όλο θέμα πρωταρχικά.

Για ρίξτε μια ματιά γύρω σας και ιδιαίτερα στις συνοικίες, πόσα third-party σημεία επισκευής υπάρχουν; Και ο λόγος της ύπαρξής τους βασίζεται κυρίως στο σημείο πως παρέχουν πιο οικονομικό, πιο γρήγορο και αποτελεσματικό service, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις επισκευάζουν σημεία που οι αντιπροσωπείες τα απορρίπτουν.
Για να το σκεφτούμε λίγο. Πόσο απέχουν, από το παράδειγμα των αυτοκινήτων, τα κολλημένα καπάκια σε συσκευές; Οι «κολλημένες» μπαταρίες είναι ήδη εδώ, μην αφήνοντας το δικαίωμα να αλλαχτεί με μεγαλύτερη. Και που προφανώς αν χαλάσει, οι επιλογές είναι περιορισμένες και αφορούν μόνο την «μαμά» εταιρεία.

Άρα, είναι και σαφές για το πώς προέκυψε αυτός ο νόμος. Σαφές; Μάλλον όχι, καθώς δεν είναι ακριβώς υπέρ του Μήτσου / Godgales / Adam στην γωνία της γειτονιάς σας. Εδώ έχουμε να κάνουμε με δυο πλευρές, όπου από τη μια είναι το Repair.org που πιέζει από μέρους των ανεξάρτητων επισκευαστών (κάποιες γνωστές και μεγάλες εγχώριες αλυσίδες εδώ ανήκουν) και από την άλλη πλευρά τους λομπίστες που εκπροσωπούν μεγάλες πολυεθνικές σαν τις Apple, Intel, Microsoft και αρκετές ακόμα. Μιλάμε για το γνωστό, μικρό, αλλά άκρως ενεργητικό, λόμπι των μαλθουσιανών που στην ουσία καθορίζουν οικονομία, ανάγκες και όλα. Εδώ το νερό έχει θεωρηθεί εμπόρευμα, στα υπόλοιπα θα κολλήσουν;

Βασικά ναι, κολλάνε, για διάφορους σημαντικούς λόγους. Από την μια, είναι η δημόσια εικόνα επαναπροσδιοριζόμενη ανάλογα με τα προβλήματα της εποχής, ώστε να κερδίζει την συμπάθεια και την εμπιστοσύνη του κόσμου. Ο άλλος είναι πως η νομοθεσία έχει ακόμα κενά υπέρ του αστού [- 1 -] που προφανώς είναι πρακτικά αδύνατο να καταργηθούν εν μιά νυκτί και οι διακρατικές συμφωνίες αργούν να εφαρμοστούν.
Οι επιπτώσεις φυσικά είναι μετακυλιόμενες στην κοινωνία, μα αυτό εξ' ανάγκης αυξάνει τα κέρδη κάποιων μικρών ή μεγαλύτερων λόμπι.
Έτσι, το θέμα πάει πολιτικά (πρωτότυπο;).

Τέλος πάντων, αυτός ο νόμος λέει πως αν περάσει, τότε τα ανεξάρτητα καταστήματα επισκευής, θα έχουν την δυνατότητα να αγοράζουν τα επίσημα κομμάτια που χρειάζονται για την επιδιόρθωση κάποιας συσκευής, ενώ θα έχουν πρόσβαση και στα επίσημα εγχειρίδια των κατασκευαστών.

Ο νόμος αυτός αν και ξεκινάει από τις πολιτείες των ΗΠΑ, όπως είναι ευνόητο είτε περάσει είτε όχι, θα έχει παγκόσμιο αντίκτυπο και μίμηση. Για κοιτάξτε τις συσκευές που κρατάτε και τα «σπλάχνα» του υπολογιστή σας. Σε αμερικάνικες εταιρείες ανήκουν και εκτός αυτού, στην παγκοσμιοποιημένη οικονομία, αυτό το έξοχο παράδειγμα θα επεκταθεί παντού.

Φυσικά μπαίνουν και άλλοι παράγοντες στην μέση, όπως τα ηλεκτρονικά απόβλητα, κάτι που αναφέρεται στον προς ψήφιση νόμο:

Limited authorized channels result in inflated, high repair prices and high overturn of electronic items. Another concern is the large amount of electronic waste created by the inability to affordably repair broken electronics.

Σύμφωνα με τα όσα λέγονται, οι εταιρείες υποστηρίζουν πως όσοι καταναλωτές επισκευάζουν μόνοι τους τα smartphones πολύ πιθανόν να προκαλέσουν εκρήξεις στις μπαταρίες ιόντων - λιθίου και αυτός είναι ο λόγος που δεν θέλουν να εφαρμοστεί το νομοσχέδιο.

Όπως μάλιστα έγραψε η Gay Gordon-Byrne του Repair.org, επικαλούμενη λόγους ασφαλείας):

Το σπασμένο γυαλί μιας οθόνης, κατά την διαδικασία αντικατάστασής της, θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρά ατυχήματα όπως το να κοπούν τα δάχτυλά των καταναλωτών, καθώς θα αποπειρώνται να επισκευάσουν τις οθόνες τους...

Σε όλο αυτό εναντιώθηκε αρχικά (και φυσικά) η Apple, μα στο προσκήνιο υπάρχουν οι Intel, A&T, ενώ διακρίνονται και άλλοι όπως οι Samsumg, Microsoft και άλλοι κατασκευαστές.

Τι μέλλει γενέσθαι;

Όσον αφορά την νομοθεσία με το «δικαίωμα» στην επισκευή, θα ξέρουμε το καλοκαίρι, αν και νομίζω πως ασχέτως τι θα συμβεί, είναι κάτι που θα έχει προδιαγεγραμμένη πορεία αμεσομελλοντικά.

Ο κόσμος των εταιρειών δεν είναι μια επιστημονική φαντασία, μα βρίσκεται εδώ. Σε μια μεταβατική περίοδο που οι κυβερνήσεις είναι ακόμα αναγκαίο κακό (για τις εταιρείες). Όλο αυτό το ισχυρό λόμπι, συν τα άλλα έχει επενδύσει σε βιοτεχνολογίες και κάθε λογής αισθητήρα. Αν το σκεφτείς δεν έχουν «απλά» προσωπικά δεδομένα, μα κατέχουν τα πάντα. Το πρόσωπο, τα μάτια, την φωνή, την κατάστασή σου. Τα πάντα κυριολεκτικά. Και δεν υπάρχει καμία σκοτεινή ιστορία συνωμοσίας. Είναι το χρήμα. Η μη κορεσμένη ανάγκη η οποία και δημιουργεί την ανάγκη για υπερκερδία.

Από εκεί και πέρα, υπάρχει μια πυραμίδα που, για να δημιουργηθεί η υπερκερδία, θα πρέπει να αναδιαμορφωθεί. Στο τέλος αυτής της πυραμίδας, υπάρχουν οι κοινωνικές διαστρωματώσεις που αποτελούν τους «καταναλωτές». Όπως και να το δεις είναι κυλιόμενο από πάνω προς τα κάτω με τον κύκλο (επιπτώσεις) να υφίσταται μόνο στα χαμηλά.

Η απέχθειά μας για την υπάρχουσα κανονικότητα και τις πλαστές αυταπάτες της αστικής τάξης είναι δεδομένη. Καμία εταιρεία, κανένας έμπορος, κανένας επιχειρηματίας δεν άλλαξε και ούτε πρόκειται να αλλάξει τον κόσμο. Όσο υπάρχει το κέρδος δεν πρόκειται να αλλάξει ο κόσμος. Τόσο απλό.
Ποια είναι η απάντηση; Ένας κόσμος δίχως χρήμα, όπου οι άνθρωποι θα ειδικεύονται σε όποιον τομέα θέλουν, οι αγρότες θα παράγουν, οι γιατροί θα θεραπεύουν και η τεχνολογία να είναι εναρμονισμένη υπέρ του πλανήτη και του ανθρώπου. Ένας κόσμος που οι άνθρωποι θα έκαναν από κοινού διάφορες εργασίες - ασχέτως του τι ασχολείται ο καθένας/-μιά - όπως τις εργασίες για την καθαριότητα της γειτονιάς τους. Ένας κόσμος που ο κάθε άνθρωπος θα είχε τροφή, νερό, στέγη και πρόσβαση σε κάθε κοινό, χωρίς τίποτα να ανήκει σε κανέναν και τα πάντα να ανήκουν σε όλους. Ένας κόσμος που οι παρίες θα απομονώνονταν, ακόμα και αν - για κάποιο διάστημα - χρειαζόταν να γίνει το ίδιο που κάνουν οι μέλισσες στους κηφήνες.
Τα πάντα είναι συλλογικά - μην αμφιβάλλετε και μην επικαλείστε την προπαγάνδα των πολυεθνικών - και θα πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο για το καλό όλων των ανθρώπων και του πλανήτη. Τα πάντα είναι προϊόν της εργασίας πολλών περασμένων γενεών καθώς και των σημερινών, ας μην το ξεχνάμε αυτό.

[το άρθρο είναι συνεργατικό]

ΠΑΡΑΠΟΜΠΗ:

[- 1 -]: «Νόμος 2251/1994 - Συνήγορος του Καταναλωτή»: ΝΟΜΟΣ 2251/1994 (ΦΕΚ 191 Α ́/ 16 Νοεμβρίου 1994)

Άρθρο 2 - Γενικοί όροι των συναλλαγών - Καταχρηστικοί γενικοί όροι.

Στην σελίδα 5, αναγράφεται το εξής:

κθ) αναθέτουν στον προμηθευτή χωρίς σπουδαίο λόγο την αποκλειστικότητα της συντήρησης και των επισκευών του πράγματος και της προμήθειας των ανταλλακτικών [..]

λ) επιβάλλουν στον καταναλωτή, σε περίπτωση μη εκπλήρωσης της παροχής του, υπέρμετρη οικονομική επιβάρυνση [...]

  • Σχόλια

1 Comments:

  1. Εικόνα Χάρης
    Χάρης (χωρίς επαλήθευση)Mar 01, 2017 22:05 ΜΜ

    Είναι πάρα πολύ ωραίο το άρθρο σου, και περίμενα αρκετούς σχολιασμούς, εκτός αν πλέον οι χρήστες (και χρήστισσες) το έχουν πάρει απόφαση πως θα είναι ριγμένοι στο συγκεκριμένο θέμα.

    Δύο σημεία που ξεχνάς λίγο να τονίσεις είναι το αυτοκόλλητο της αντιπροσωπείας, που γράφει “η εγγύηση δεν ισχύει αν η ταινία αφαιρεθεί”, είναι κάτι που το είδαν πολλές φορές οι αγοραστές (και αγοράστριες) έτοιμων PC. Να θυμίσουμε πως η εγγύηση ισχύει περίπου για 1-2 χρόνια, με την προϋπόθεση πως το κατάστημα θα σου σφραγίσει ένα χαρτί, το οποίο εσύ θα πρέπει να ταχυδρομήσεις εντός λίγων ημερών στην αντιπροσωπεία. Αν δεν το κάνεις, η εγγύηση δεν ισχύει. Αν όπως σωστά λες, παραβιάσεις την ταινία του σασί, η βάλεις χέρι, εσύ η άλλος σερβισάς (η σερβισού), η εγγύηση δεν ισχύει.

    Δεύτερο σημείο είναι τα ανταλλακτικά. Η εταιρία κατασκευής υποτίθεται πως παρέχει ανταλλακτικά και υποστήριξη, μόνο στην περίοδο που θεωρεί διάρκεια ζωής και υποστήριξης του συγκεκριμένου μοντέλου. Συνήθως η μεγαλύτερη περίοδος είναι μια πενταετία. Μετά, απλώς λένε πως δεν υποστηρίζεται πλέον το προϊόν.

    Είχα διαβάσει πως στην Ιαπωνία, θεωρούν πως ο κύκλος ζωής μιας συσκευής είναι μικρός, περίπου 2,5 – 5 το πολύ χρόνια. Όμως εκεί γίνεται πλήρης ανακύκλωση, και η ανακύκλωση υπάρχει εδώ και δεκαετίες. Έτσι εσύ σαν χρήστης (η χρήστισσα) δεν έχεις τύψεις πως ρυπαίνεις το περιβάλλον αποβάλλοντας συνεχώς συσκευές.

    Στην χώρα μας οι συσκευές, ανάλογα με τα χρόνια που τις κρατάμε θεωρούνται “Μαθουσάλες”.
    Η τουλάχιστον θεωρούνταν μέχρι τώρα, οι συσκευές σπιτιού. Η γνώμη μου είναι υπέρ της κράτησης της συσκευής για όσο το δυνατόν περισσότερο χρόνο. Όμως αυτό είναι για την περίπτωση που λειτουργεί άψογα. Όταν έρχεται ο παράγοντας επισκευή όπως πολύ σωστά λες, αναλογίζεσαι το ποσόν, σε σχέση με την αγορά νέας συσκευής, η αν σου ξαναχαλάσει, η αν θα είναι εντάξει μετά την επισκευή.

    Όλα τα άλλα, που κατακρίνεις την κατάσταση, όπως μη επιστροφή χρημάτων, ελέγχους, το να πας εσύ 'την συσκευή στην αντιπροσωπεία, το να μην επιτρέπεται επισκευή από τρίτους εκτός αντιπροσωπείας, και άλλα, είναι σωστά, και πολλές φορές τα έχουμε βιώσει.

    Νομίζω πως το να μην ανοίξει ο χρήστης το καπάκι για να μην κάνει reverse engineering, δεν ισχύει στην πραγματική ζωή, αφού ο χρήστης (η η χρήστισσα) δεν είναι μηχανικός (η μηχανικού).
    Αν θέλει κάποια αντίπαλη εταιρία να κάνει R/E, μπορεί να κάνει, αν δεν έχει ήδη υποκλέψει τα σχέδια.

    Ένα άλλο σημείο, είναι πως δεν δίνονται σχεδιαγράμματα κυκλώματος στον χρήστη, ορισμένα βασικά χαρακτηριστικά λειτουργίας με τον φόβο της υποκλοπής η του ανταγωνισμού. Το αποτέλεσμα είναι ο χρήστης να ψάχνει, η να αποφεύγει να αγοράσει μια συσκευή με ληγμένη υποστήριξη. Άλλοτε εργοστάσια κλείνουν η εξαγοράζονται.

    Οι προτάσεις μου είναι υπέρ της πλήρους ανακύκλωσης, της παραλαβής από το σπίτι της συσκευής προς ανακύκλωση, της παροχής περισσότερων στοιχείων της συσκευής, και της εξουσιοδότησης περισσότερων σημείων επισκευής από τους αντιπροσώπους, η την μη χρέωση των μεταφορικών (πολύ δύσκολο αυτό μάλλον).

    Για τις αγορές μέσω διαδικτύου, πιστεύω αυτά που λες όσον αφορά τα κακώς κείμενα. Δεν αλλάζουν βέβαια και πολλά όταν αγοράζεις αυτοπροσώπως. Πάλι ταλαιπωρείσαι. Είναι να μην σου τύχει ελαττωματική, και να είσαι τυχερός.

Scroll to Top