Αψήφησε τους κανόνες της αναδυόμενης τάξης της Πληροφορίας

Παμπάλαιο μηχάνημα; Linux φυσικά!

Μικρές σε μέγεθος αλλά μεγάλες σε δυνατότητες διανομές που δίνουν πνοή σε γερασμένα μηχανήματα, γλιτώνοντάς τα από την απόσυρση.

Το Linux είναι ένα λειτουργικό σύστημα που μπορεί να εγκατασταθεί σε παλιούς, παμπάλαιους υπολογιστές. Υπήρχε όμως για αρκετά χρόνια η λανθασμένη εντύπωση πως μπορούμε να αναζωογονήσουμε έναν παλιό υπολογιστή με οποιαδήποτε Linux διανομή. Αν και είχε κάποια βάση αυτό, ποτέ δεν ίσχυε στο έπακρο και πλέον μπορούμε να έχουμε ικανοποιητικό αποτέλεσμα μόνο με συγκεκριμένες διανομές.

Θα πρέπει να γίνει κατανοητό πως, ορισμένες φορές, κάποιες ευκολίες θα χαθούν για χάρη της ουσίας. Ευκολίες συγκριτικά με τα υπάρχοντα mainstream γραφικά περιβάλλοντα και διανομές τουλάχιστον, επειδή στις μέρες μας υπάρχει μεγάλη εξέλιξη και στα λιγότερο δημοφιλή περιβάλλοντα, όπως επίσης και εναλλακτικές εφαρμογές που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε.

Γιατί όμως να «αναστήσουμε» έναν παλιό υπολογιστή; Νομίζω πως μόνο δύο λόγοι υπάρχουν για να κάνουμε κάτι τέτοιο. Ο ένας είναι επειδή δεν έχουμε άλλο μηχάνημα διαθέσιμο. Ο άλλος είναι απλά έτσι, επειδή μπορούμε.

Ο πρώτος λόγος είναι καθαρά πρακτικός ενώ ο δεύτερος ικανοποιεί τη geek πλευρά μας και εν μέρει τη ματαιοδοξία μας. Θεωρώ πως και οι δύο λόγοι είναι θεμιτοί. Σίγουρα μια τέτοια κίνηση αξίζει τον κόπο, ειδικά αν χρειαζόμαστε κάποιον ενεργό και παραγωγικό υπολογιστή. Το ίδιο, φυσικά, και αν θέλουμε να πειραματιστούμε με Linux διανομές.

Ένα σημείο που θα χρειαστεί να προσέξουμε είναι ότι τα παλιότερα μηχανήματα δεν είναι και τόσο αποδοτικά με τη διαχείριση της ενέργειας, με αποτέλεσμα να καταναλώνουν περισσότερο ηλεκτρικό ρεύμα.

Επίσης, το φρεσκάρισμα ενός υπολογιστή με παλιό -και συνήθως χαμηλής απόδοσης- hardware δε συνεπάγεται πως θα μπορεί να αναταποκριθεί σε όλες τις απαιτήσεις της σύγχρονης τεχνολογίας. Ενδέχεται να υπάρχουν εφαρμογές που δε θα λειτουργούν αλλά και το Διαδίκτυο δεν είναι ιδιαίτερα φιλικό για τα παρωχημένα μηχανήματα.

Αν και ο αριθμός των διανομών που είναι κατάλληλες για ένα παλιότερο μηχάνημα έχει μειωθεί στις μέρες μας, εξακολουθούν να υπάρχουν κάποιες εξαιρετικές, που ειδικεύονται στο συγκεκριμένο θέμα. Προφανώς, δε θα αναφερθούν όλες μα μόνο εκείνες με τις οποίες έχω προσωπική εμπειρία, με δοκιμές σε βάθος χρόνου.

Εδώ όμως θα πρέπει να γίνει η απαραίτητη διευκρίνιση: άλλο παλιός υπολογιστής και άλλο χαμηλό hardware. Έτσι, μια διανομή που είναι καλή για υπολογιστές με χαμηλό hardware δεν είναι σίγουρο ότι θα τρέξει και σε μηχανήματα με παρωχημένο υλικό. Αν και συνήθως αυτά τα δύο συνυπάρχουν, ενδέχεται ένα σύγχρονο μηχάνημα να έχει απλά υλικά χαμηλών επιδόσεων. Ρεαλιστικά, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της εποχής μας, ένας υπολογιστής με μνήμη RAM κάτω των 6 GB θα πρέπει να θεωρείται χαμηλού hardware. Το ίδιο και οι 32-bit επεξεργαστές.

Προσωπικά, θα πρότεινα εξαρχής το Arch Linux, που μπορεί κάποιος να το διαμορφώσει όπως επιθυμεί, χρησιμοποιώντας ακόμα και παλιότερους πυρήνες. Το ίδιο θα μπορούσε να γίνει και με το Debian μα και στις δύο περιπτώσεις χρειάζονται έμπειροι χρήστες.

Εκτός αυτών, υπάρχουν μερικές αξιόλογες διανομές, τις οποίες θα δούμε παρακάτω. Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά τους είναι πως μπορούν -λόγω του πολύ μικρού μεγέθους τους- να τρέξουν απευθείας από τη μνήμη RAM του υπολογιστή, κάτι που συμβάλλει στην καλύτερη επίδοση. Συνήθως προτείνεται η χρήση τους σε live περιβάλλον, η οποία μπορεί να γίνει από USB stick, SD card, CD-ROM ως ακόμα και από floppy disk σε κάποιες περιπτώσεις. Τίποτα, ωστόσο, δε μας εμποδίζει να τις εγκαταστήσουμε κανονικά, ακόμα και σε σύγχρονο υπολογιστή (τις περισσότερες έστω).

Puppy Linux

Tο Puppy Linux συμπληρώνει 15 χρόνια ύπαρξης. Είναι μια διανομή πάρα πολύ μικρή σε μέγεθος, όπως μαρτυρά και το όνομά της, που καταλαμβάνει ελάχιστο χώρο μετά την εγκατάσταση, ενώ καταναλώνει απειροελάχιστη υπολογιστική ισχύ και μνήμη. Έρχεται από προεπιλογή με ένα φιλικό και εύχρηστο περιβάλλον εργασίας, παρέχοντας εξαρχής όλες τις απαραίτητες εφαρμογές για βασική καθημερινή χρήση.

Αρκετές φορές ενσωματώνει και τα αποθετήρια εφαρμογών άλλων διανομών, με αποτέλεσμα να αυξάνεται το διαθέσιμο λογισμικό και οι δυνατότητες. Έτσι, έχουν δημιουργηθεί αρκετές παράγωγες διανομές, τα «puplets», που έχουν ειδικευμένες χρήσεις. Αν και το Puppy υποστηρίζει εξ’ ορισμού παλιότερο hardware, έχουν δημιουργηθεί κάμποσες παράγωγες διανομές για ακόμα πιο παρωχημένο υλικό.

Ωστόσο, το Puppy έχει κάποιες ιδιαιτερότητες όσον αφορά την εγκατάστασή του σε σκληρό δίσκο, αν και συνιστάται η live χρήση του, μπορώντας να δημιουργήσουμε έναν φάκελο στο δίσκο μας που θα αποθηκεύει τις όποιες ρυθμίσεις.

Η ιστοσελίδα του Puppy Linux

antiX Linux

Μια εξαιρετική προσπάθεια ελληνικής καταγωγής, που έχει σχεδόν μια δεκαετία ζωής, προορισμένη να τρέξει τόσο σε παλιό hardware όσο και σε πιο σύγχρονους υπολογιστές με υλικό χαμηλών επιδόσεων, και όχι μόνο.

Πρόκειται για μια διανομή με σταθερή ανάπτυξη, που βασίζεται στο Debian. Έρχεται με ένα όμορφο, χρηστικό κι ελαφρύ περιβάλλον που πλαισιώνεται από μια σειρά εξίσου ελαφρών εφαρμογών. Μιλάμε για λογισμικό που μπορεί να τρέξει σε μηχανήματα με 256 MB μνήμη RAM!

Και εδώ συνιστάται η χρήση της live, χωρίς αυτό να σημαίνει πως δεν υπάρχει εγκαταστάτης για όσους επιθυμούν να το έχουν κανονικά στον δίσκο τους. Όλες οι ρυθμίσεις είναι συγκεντρωμένες σε ένα απλό Κέντρο Ελέγχου, επιτρέποντάς μας να προσαρμόσουμε τη διανομή στα μέτρα μας εύκολα και γρήγορα.

Επιπλέον, το antiX παρέχει πακέτα με bootloaders παλιού UEFI 64-bit και 32-bit, οι οποίοι μας δίνουν εύχρηστα μενού για εύκολη προσαρμογή. Αυτό που κάνει το antiX ξεχωριστό είναι η λειτουργία «F8 Save» που αποθηκεύει τις επιλογές μας σε όλες τις επανεκκινήσεις από ένα live USB. Ακόμα, δίνει τη δυνατότητα να προσαρμόσουμε από την αρχή μια δική μας εκδοχή με διάφορα live remix εργαλεία που διαθέτει, μα και τη δημιουργία «snapshots» από ήδη εγκατεστημένα συστήματα.

Η ιστοσελίδα του antiX Linux

Alpine Linux

Το Alpine είναι μια διανομή όχι ιδιαίτερα γνωστή, που όμως αποτελεί ιδανική περίπτωση για υπολογιστές με χαμηλό hardware. Σχεδιασμένη αρχικά για χρήση σε εικονικούς διακομιστές, δεν κουβαλάει τίποτα περιττό από λογισμικό. Χρησιμοποιεί apk αρχεία για το πακετάρισμα των εφαρμογών (καμία σχέση με του Android) και το ομώνυμο εργαλείο για τη διαχείρισή τους.

Σε αντίθεση με άλλες διανομές, δεν είναι τόσο πλήρες σε χαρακτηριστικά, μα συγκαταλέγεται στις αξιόλογες προτάσεις αν το ζητούμενό μας είναι είναι μια απλή και ελαφριά διανομή που να προσφέρει ισχυρή ασφάλεια.

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της συγκεκριμένης διανομής είναι η χρήση του musl libc αντί του glibc για το χτίσιμό της, όπως επίσης και του BusyBox στη θέση των Coreutils. Τα δύο αυτά στοιχεία δημιουργούν ένα σύστημα βελτιστοποιημένο για περιορισμένη χωρητικότητα και δεν ειναι τυχαίο ότι το Alpine αποτελεί σημείο αναφοράς για τη σταθερότητα και την ευρωστία που που θα μπορούσε να προσφέρει μια σύγχρονη διανομή Linux.

Η ιστοσελίδα του Alpine Linux

Slax Linux

Μια λιλιπούτεια διανομή που μόνο να τη λατρέψεις μπορείς. Με εξαιρετικό σχεδιασμό, το ελαφρύ Fluxbox για τη διαχείριση των παραθύρων και πανεύκολη εγκατάσταση λογισμικού, καλύπτει άνετα μια βασική καθημερινή χρήση. Επιπρόσθετα, με τα εργαλεία ανάκτησης που διαθέτει μπορεί να χρησιμοποιηθεί ακόμα και από διαχειριστές συστημάτων.

Βασίζεται στο Debian και έχει γεννήσει κάμποσες παράγωγες διανομές, οι οποίες είναι κυρίως εξειδικευμένα συστήματα.

Η ιστοσελίδα του Slax Linux

Damn Small Linux

Μια διανομή με μακρά ιστορία, που ξεκίνησε ως πείραμα για το πόσες εφαρμογές μπορούν να χωρέσουν σε ένα live CD μεγέθους μόλις 50 ΜΒ. Τα εντυπωσιακά αποτελέσματα τράβηξαν την προσοχή και με την ανάπτυξή του ασχολήθηκαν αρκετοί άνθρωποι, με αποτέλεσμα ένα σύστημα πολλών δυνατοτήτων, με δυνατότητα αυτοματοποιημένης εγκατάστασης.

Ένα επιπλέον χαρακτηριστικό, πέραν της οικιακής χρήσης του, είναι η δυνατότητα να ενεργεί ως SSH, FTP και HTTPD server. Με εύκολη παραμετροποίηση και χωρίς τα περιττά ρετουσαρίσματα των mainstream διανομών, μπορεί να δώσει μια αξιοπρεπέστατη λύση για μηχανήματα με πολύ χαμηλό hardware, ακόμα και για 128 MB μνήμης RAM. Είναι όμως λίγο πιο «δύσκολη» από τις προηγούμενες, τουλάχιστον για αρχάριους.

Η ιστοσελίδα του Damn Small Linux

Tiny Core Linux

Μια διαφορετική προσπάθεια που απευθύνεται ιδιαίτερα σε geeks. Διαθέτει διάφορες εκδόσεις, με την Tiny Core να είναι περισσότερο προσιτή για νέους χρήστες. Οι υπόλοιπες εκδόσεις είναι η Micro Core, μια παραλλαγή του Tiny Core χωρίς γραφικό περιβάλλον μα με δυνατότητα εγκατάστασής του μέσω επεκτάσεων, η dCore, ένας πυρήνας που δημιουργηθηκε από συμβατά αρχεία του Debian Wheezy, η Core Pure 64 με διαθέσιμα προς λήψη μόνο τον πυρήνα και το initrd, η Pcore που είναι port για το Raspberry Pi, και τέλος η Core Plus, η οποία δίνει μια πλήρως εγκαταστάσιμη «εικόνα» για τη διανομή.

Ίσως πρόκειται για τη διανομή με τις λιγότερες απαιτήσεις στη μέχρι τώρα λίστα μα η χρήση της προϋποθέτει ένα ποσοστό εμπειρίας.

Η ιστοσελίδα του Tiny Core Linux

Ας δούμε τώρα δύο προτάσεις για «αρχαίους» υπολογιστές, όπου το ζητούμενο είναι η πολύ βασική χρηστικότητα, χωρίς να υπάρχουν ιδιαίτερες προσδοκίες. Σημειώστε πως οι διανομές που ακολουθούν έχουν αρκετό καιρό να ανανεωθούν, μα παρόλα αυτά λειτουργούν κανονικά.

ConnochaetOS

To Connochaet είναι μια διανομή αποκλειστικά για παμπάλαιους υπολογιστές. Χρησιμοποιεί την παλιότερη έκδοση πυρήνα Linux που δέχεται ακόμα κάποια commits από τους προγραμματιστές του, διατηρώντας και οδηγούς υλικού που σήμερα το βλέπουμε σε φωτογραφίες σαν «ρετρό τεχνολογία».

Βασίζεται στο Slackware Linux και ακολουθεί τις εκδόσεις του, ενώ έχει στοιχεία και από το -επίσης Slackware-based- SalixOS. Έρχεται με ένα σετ εφαρμογών βασικής καθημερινής χρήσης που είναι μάλλον ό,τι πιο ελαφρύ υπάρχει και περιλαμβάνει περιηγητή, επεξεργαστή κειμένου αλλά και αναπαραγωγέα πολυμέσων.

Η ιστοσελίδα του ConnochaetOS

BasicLinux

Μια πολύ αξιόλογη προσπάθεια, ιδιαίτερα για παλιούς, φορητούς υπολογιστές. Βασίζεται και αυτή στο Slackware και έρχεται με έναν μικρό IDE πυρήνα και το BusyBox, προσφέροντας ένα low-RAM σύστημα που όμως επαρκεί για περιήγηση στο Διαδίκτυο και ανάγνωση των emails. Περιλαμβάνει επιπλέον και το MagicPoint, ένα εργαλείο παρόμοιο με το PowerPoint.

Διαθέτει δύο εκδόσεις που υποστηρίζουν επεξεργαστές i386 (από το μακρινό 1985). Η μία είναι εκκινήσιμη από έναν σκληρό δίσκο που τρέχει DOS και η άλλη από δύο δισκέτες των 1.44 MB. Και οι δύο εκδόσεις έχουν τη δυνατότητα πλήρους εγκατάστασης, ενώ ολόκληρο το σύστημα μπορεί να τρέξει σε μηχανήματα με μόλις 12 MB μνήμη RAM!

Η ιστοσελίδα του BasicLinux

Αυτά σχετικά με τις διανομές για παλιούς υπολογιστές και χαμηλό hardware. Υπάρχουν σαφέστατα και άλλες επιλογές, όπως τα «minimal» CDs, και ορισμένες πιο… εξωτικές προτάσεις που όμως έχουν κυρίως εκπαιδευτικό χαρακτήρα.

14
Μοιραστείτε μαζί μας τις σκέψεις σας

avatar
6 Νήματα σχολίων
8 Απαντήσεις νήματος
1 Ακόλουθοι
 
Σχόλιο με τις περισσότερες αντιδράσεις
Πιο ενδιαφέρον νήμα
9 Σχολιαστές
FREEDOMDarkGothΈνας ...constantinosΧάρης Πρόσφατοι σχολιαστές
  Εγγραφή  
νεότερο παλιότερο περισσότερο ψηφισμένο
Ειδοποίηση για
Γιάννης
Επισκέπτης
Γιάννης

Επίσης κατ’ εμε ωραία lightweight distributions είναι το https://crunchbangplusplus.org/ και https://www.elivecd.org/ που έχω εγκατεστημένα σε παλιά laptops. Ιδικά το Elive είναι απόλαυση 🙂

Twilight0
Επισκέπτης
Twilight0

Αχ… αχ… Θα σας μαλώσω!!! Δεν αναφέρατε το dietpi!
https://dietpi.com/

Διόρθωση: Θέλει πλέον 64μπιτο μηχάνημα, καθώς δεν είμαι σίγουρος αν το PREP script τους μπορεί να μετατρέψει 32μπιτο σύστημα σε DietPi.

nikTheGreek
Επισκέπτης
nikTheGreek

Καλησπέρα! Χθες έβαλα το slax σε ένα usb και ξεκίνησα με αυτό ένα παλιό και αγαπημένο netbook 12ετίας. Η αλήθεια είναι ότι τα πήγε πάρα πολύ καλά. Το περιβάλλον είναι απέριττο αλλά πολύ ωραίο και ταχύτατο ! Ωστόσο αν και με δεξί κλικ και επιλογή αλλαγής γλώσσας μπορώ και αλλάζω τη γλώσσα πληκτρολογίου από EN σε GR, δεν βρήκα πως γίνεται αυτό με συντόμευση πληκτρολογίου π.χ. ALT+SHIFT. Έχει κανείς καμιά ιδέα;
Υ.Γ. Κατέβασα την τελευταία έκδοση 9.6.4

Χάρης
Επισκέπτης
Χάρης

Για τον απλό χρήστη Linux εγώ θα πρότεινα το Xubuntu, η Fedora MATE, και γενικά μια εύκολη διανομή με ελαφρύ desktop (MATE, XFCE, η LXDE). Συμφωνώ με τον διαχωρισμό σου ανάμεσα σε παλιό υπολογιστή (λόγω παλαιότητας), και καινούργιο χαμηλού hardware. Θα διαφωνήσω πως κάτω από 6 Gb θεωρείται χαμηλού προφίλ. Στην υπολογιστική μου ζωή χρησιμοποίησα έως τα 4 Gb, πολλές φορές τα 2 Gb, και δεν είχα κανένα πρόβλημα. Διανομές με βαρύ desktop όπως GNOME 3, Unity, δεν μου ξεπερνούσαν συνήθως το 1 Gb, ενώ με ανοιχτό ένα βαρύ φυλλομετρητή όπως Firefox, πήγαιναν στο 1+ Gb, δεν ξεπερνούσαν όμως τα… Διαβάστε περισσότερα »

DarkGoth
Συντάκτης
DarkGoth

το 6GB και κατω «χαμηλου προφιλ», οντως δεν ειναι και πολυ ακριβες οπως λεει και ο χαρης. με 4GB εγω σηκωνω ανετα εξομοιωτες και παιζω ακομα και παιχνιδακια σε δαυτους (εχω ενα mint debian edition και παιζω σε δαυτο minecraft 😀 😛 ). και πανε και τα 2 συστηματα κυριες (debian 8 liquorix το βασικο και lmde3 ο εξομοιωτης). ουτε κολληματα ουτε τιποτα. ακομα και με 2 οθονες με HD video παει ανετα. και απο χρηση μνημης; με gnome-shell και κραταει στα 150-160ΜΒ. αν ριξω κανα υβριδικο γραφικο (π.χ. gnome-shell με προσθετα στοιχεια στο desktop απο xfce) παει μετα βιας… Διαβάστε περισσότερα »

FREEDOM
Επισκέπτης
FREEDOM

Προσωπικά θα πρότεινα το Linux για ότι καλύτερο υπάρχει σε hardware και όχι για σαβουρομηχανήματα. Και μάλιστα θα πρότεινα ότι βαρύτερο και πληρέστερο υπάρχει έτσι ώστε να έχω πλήρη πρόσβαση στην τελευταία λέξη της τεχνολογίας που προσφέρει το Linux, όπως π.χ. Ubuntu (GNOME) ή Linux Mint Cinnamon. Αυτή τη στιγμή ποστάρω από μηχανή i7 8ης γενιάς 6-πύρηνο (12-threads) με 32 GB RAM DDR4, SSD M.2 και Ubuntu 18.10 (GNOME). Η τελευταία λέξη της απόλαυσης σε υπολογιστικά συστήματα. Για τα υπόλοιπα ήθελα να πω ότι είναι άκρως αξιόλογο το Alpine Linux, το οποίο χρησιμοποιώ σε Docker Images, όπου πιάνει ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΑΠΟ… Διαβάστε περισσότερα »

Σας ενημερώνουμε ότι η ιστοσελίδα μας ακολουθεί ειδικό πρόγραμμα διατροφής και μασουλάει φρεσκοψημένα cookies Καλά μωρέΘέλω να μάθω περισσότερα